Reuters-in iki yüksək vəzifəli İran mənbəyinə və mexanizmlə tanış olan üç nəfərə istinadən verdiyi məlumata görə, son illərdə İran sanksiyaları aşmaq və Çindən mal almaq üçün barteri xatırladan gizli ödəniş sistemindən istifadə edir.
Bu sistem vasitəsilə İran Çindən dərman, nəqliyyat vasitələri, rabitə avadanlığı və infrastruktur malları alır. Mənbələrə görə, son bir ildə ən azı bir halda, mexanizm İrana milyonlarla dollar dəyərində hava hücumundan müdafiə sistemlərinin tədarükü üçün müqavilələr bağlamaq üçün istifadə edilib. Lakin Reuters bu əməliyyatları təsdiqləyə bilməyib.
Mexanizm İran və Çin şirkətləri arasında beynəlxalq bank sistemi vasitəsilə birbaşa ödənişlərə ehtiyacı aradan qaldırır. Neft satışından əldə edilən gəlir xüsusi qurumlara köçürülür və sonra Çin təchizatçılarına ödəniş etmək üçün istifadə olunur.
"Reuters"in mənbələrinə görə, son bir ildə xüsusi təyinatlı vasitədən (SPV) 2-2,5 milyard dollar keçə bilər. Vəsaitlərin təxminən 70%-i infrastruktur layihələrinə, qalan hissəsi isə İrana tədarük edilən malların ödənilməsinə sərf olunub.
Eyni zamanda, Çin ucuz İran neftinə çıxışını qoruyub saxlayır və eyni zamanda İranla ticarət edən bankları və şirkətləri üçün riskləri azaldır.
1 dəqiqə