Naxçıvan Konstitusiyasına vacib dəyişikliklər edilib

Artıq məlumdur ki, sənədin preambulasından Moskva müqaviləsinə (16 mart 1921-ci il) və Qars müqaviləsinə (13 oktyabr 1921-ci il) istinadlar çıxarılıb. Bu müqavilələrə əsasən, Naxçıvanın Azərbaycanın protektoratı altında muxtar ərazi olması şərtilə, bu hüququn üçüncü dövlətə verilməməsi şərtilə, sənədin preambulasından çıxarılıb.

Moskva müqaviləsi 16 mart 1921-ci il

Başqa dəyişikliklər də var:
- Sənəddə Naxçıvanın Azərbaycanın ayrılmaz hissəsi olduğu vurğulanır.
- Parlament sədri artıq Naxçıvanda ən yüksək vəzifəli şəxs deyil.
- Naxçıvan parlamentinə seçkilər Ali Məclis sədrinin təklifləri əsasında Azərbaycan Prezidenti tərəfindən təyin ediləcək.
- Naxçıvan Nazirlər Kabineti Ali Məclisə tabe olmayacaq; onun işi Azərbaycan Prezidenti ilə əlaqələndiriləcək.
- Azərbaycan Prezidentinin razılığı olmadan yeni hökumət strukturları yaratmaq mümkün olmayacaq.
- Parlament sədri yalnız Naxçıvanda daimi yaşayan və ikili vətəndaşlığı olmayan şəxs ola bilər.

Bütün bunlar nə deməkdir?

Naxçıvanın subyektivliyi azalır. Üstəlik, hər şey beynəlxalq müqavilələr çərçivəsində həyata keçirilir ki, bunlar hazırda Konstitusiyada qeyd edilmir. Xatırlatmaq istəyirəm ki, Sazişlər Naxçıvanın (muxtar ərazi) xarici statusunu və sərhədlərini müəyyən edirdi.
Daxili struktur tamamilə Azərbaycanın özünün məsuliyyətidir.

Təsadüfi deyil ki, illər ərzində Naxçıvan belə adlandırılıb:
-Naxçıvan SSR (1921-1923)
-Naxçıvan diyarı (1923-1924)
-Naxçıvan Muxtar SSR (1924-1990)
-Naxçıvan Muxtar Respublikası (17 noyabr 1990-cı ildən).

Naxçıvan indi mərkəzi hökumət tərəfindən idarəçilik baxımından daha inteqrasiya olunub və bu, doğrudur.

Düşünürəm ki, Azərbaycan Konstitusiyasına da dəyişikliklər gözləməliyik.

Naxçıvan Konstitusiyasından çıxarılan preambulalar Azərbaycan Konstitusiyasından çıxarılmalıdır.

Məsələn, 136-cı maddədə ən yüksək vəzifəli şəxsin Ali Məclisin sədri olduğu bildirilir.

Bundan əlavə, 134-cü maddədə Naxçıvan Muxtar Respublikasının Azərbaycan Respublikasının tərkibində muxtar dövlət olduğu bildirilir. Bu, qəbuledilməzdir.

Digər bəndlərdə də dəyişiklik edilməlidir.